م.ر. بهنام‌رئوف و ندا لهردی

شمارش معکوس برای انتخاب برنده مزایده اپراتور سوم آغاز شده است و احتمال می‌رود تا فردا نام برنده این مزایده اعلام شود. هرچند که روز گذشته از سوی سعید مهدیون، مجری برگزاری این مزایده در خبرها آمده بود که احتمال دو مرحله‌ای شدن فرآیند بازگشایی پاکات قیمت این مزایده وجود دارد.
طبق برنامه زمان‌بندی، پاکت «ج» مزایده اپراتور سوم که مربوط به قیمت‌های پیشنهادی شرکت‌کنندگان است، روز دوشنبه دوم دی‌ماه بازگشایی خواهد شد و پس از آن برنده نهایی این مزایده مشخص می‌شود.
البته در این مرحله پیش‌بینی می‌شود که قیمت‌های پیشنهادی کنسرسیوم‌های واجد صلاحیت نزدیک به یکدیگر باشد و به همین خاطر احتمال می‌رود که این فرآیند در دو مرحله انجام پذیرد.
مهدیون در این باره گفته است که طبق مصوبه هیات دولت، بالاترین قیمت پیشنهادی مزایده باید بیش از پنج درصد با قیمت دوم فاصله داشته باشد و چنانچه در بازگشایی پاکات این نتیجه حاصل نشد زمان مجددی به شرکت‌کنندگان برای ارائه دوباره پیشنهاد قیمت خواهیم داد.
به گفته وی طبق این مصوبه، شرکت‌کنندگانی که حداقل امتیاز را در مرحله پاکات الف و ب که مربوط به نتایج بررسی کمیته‌ فنی‌بازرگانی واجدین صلاحیت حضور در مزایده اپراتور سوم است، به دست آوردند در مرحله تعیین قیمت نیز حضور خواهند داشت.هر پنج کنسرسیوم زین‌ایران، عمران‌تل، تامین اتصالات، فناوری موج و آبی-‌ ایراتل که پاکات خود را برای حضور در مزایده‌ اپراتور سوم، تحویل داده بودند؛ به مرحله‌ بازگشایی قیمت راه یافتند.کنسرسیوم زین‌ایران شامل صندوق بازنشستگی صداوسیما، صندوق ذخیره فرهنگیان و شرکت زین کویت است.
همچنین کنسرسیوم عمران‌تل متشکل از شرکت مبین ایران و شرکت عمان‌تل، کنسرسیوم تامین‌اتصالات متشکل از شرکت تامین تله‌کام و شرکت اتصالات امارات، و کنسرسیوم فناوری‌موج شامل شرکت فناوری موج، سرمایه‌گذاری صبا و شرکت ایندوسل اندونزی خواهد بود.در همین حال کنسرسیوم آبی-‌ ایراتل نیز شامل شرکت پارس‌ایراتل، سرمایه‌گذاری ایران و شرکت بهاراتیا هند است. هر پنج شرکت راه یافته به مرحله بعدی بر اساس شرایط مزایده و معیارهای اعلام شده حداقل هفتاد امتیاز کسب کرده‌اند.
اپراتور سوم باید در مدت 15 سال 17 میلیون سیم کارت وارد بازار کند و همین بازار باعث شده تا این روزها حدس و گمان‌های بسیاری در مورد برنده این اپراتور در محافل مخابراتی زده شود.
نگاهی به شرکت‌های ایرانی
با توجه به عدم ارائه اطلاعات شفاف تا این لحظه از سوی شرکت کنندگان در این مزایده در این گزارش سعی شده است تا با استفاده از اطلاعات مندرج در سایت‌های اینترنتی شرکت‌های حاضر حداقل شناختی نسبت به طرف‌های حاضر در این مزایده بدست آید.
کنسرسیوم زین‌ایران شامل صندوق بازنشستگی صداوسیما، صندوق ذخیره فرهنگیان و شرکت زین کویت یکی از مدعیان اپراتور سوم هستند.
صندوق ذخیره فرهنگیان در اواخر سال 73 با اندیشه ارتقای معیشتی و رفاه فرهنگیان مطرح گردید و مسوولان وقت وزارت آموزش و پرورش را بر آن داشت تا با ارائه طرح افزایش قدرت مالی دوران بازنشستگی در راستای تحقق این هدف مهم تلاش نمایند.
در نهایت طرح در وزارتخانه كامل شد و با تصویب مجلس شورای اسلامی موسسه صندوق ذخیره فرهنگیان در تاریخ 7/3/1374 در اجرای تبصره 63 قانون برنامه دوم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران طی تصویب‌نامه شماره 1359/ت14956-هـ مورخ 11/2/74 هیات وزیران تاسیس و در اداره ثبت شركت‌ها ثبت گردید. موسسه صندوق ذخیره فرهنگیان به عنوان سازمانی اقتصادی با برخورداری از اعتماد روزافزون در میان قشر معلمان كشور و حمایت دولت می‌کوشد تا با فعالیت‌های اقتصادی نظیر اداره شركت‌ها، سرمایه‌گذاری در سهام شركت‌ها و صنایع بزرگ از جمله نفت / پتروشیمی و معادن و انجام امور خدماتی منافع اقتصادی و سطح رفاه فرهنگیان عضو را بهبود بخشد.
منابع مالی این موسسه از حق‌السهم ذخیره فرهنگیان حداكثر معادل 5درصد‌ حقوق و مزایای ماهانه آنان، كمك دولت معادل حق‌السهم پرداختی فرهنگیان، حق‌السهم ذخیره دانش‌آموزان، كمك اشخاص و موسسات حقیقی و حقوقی، دولتی و غیردولتی و حق‌السهم ذخیره سایر سپرده‌گذاران تامین می‌شود.
شرکت‌های تابعه این صندوق نیز تاکنون عبارتند از: بانک سرمایه، سرمایه‌گذاری فرهنگیان، ساختمانی معلم، صنایع آموزشی، تامین مسكن فرهنگیان، ایران ارقام، تجهیزات مدارس، پژوهش و نوآوری صنایع آموزشی، بازرسی مهندسی و صنعتی ایران، لیزینگ و رفاه فرهنگیان، بیمه شرف اطمینان، زاگرس، آجرمیرداد، بازرسی مهندسی ایران، خدمات بازرگانی آموزش ایران، خدمات ورزشی صنایع آموزشی، گروه صنعتی پلور سبز، شرکت آلوپن، بیمه معلم (سهامی عام) و شرکت پترو فرهنگ.
اما در مورد تاریخچه صندوق بازنشستگی صدا و سیما با توجه به تازه بودن سایت اینترنتی این صندوق اطلاعات دقیقی موجود نیست.
صندوق بازنشستگی از سال ۱۳۷۹ فعالیت خود را در امر پذیرش و پخش آگهی‌های بازرگانی صدا و سیما شروع کرد.
از ابتدای سال ۱۳۸۶، سازمان مسوولیت پذیرش و پخش آگهی‌های بازرگانی را به اداره کل بازرگانی محول کرد. در این سال صندوق تصمیم به ایجاد کانون تبلیغاتی گرفت تا بتواند از تجربه ۷ ساله گذشته استفاده اجرایی نماید و هم امکان جذب درآمد آگهی بازرگانی برای صندوق فراهم شود. در نتیجه کانون آگهی جام جم صبا به عنوان یکی از شرکت‌های تابعه صندوق در تاریخ ۱۶/۴/۸۶ موفق به اخذ مجوز از وزارت ارشاد اسلامی تهران شد.
از دیگر شرکت‌های زیر مجموعه این صندوق می‌توان به این اسامی اشاره داشت: آژانس خدماتی سیما پرواز، شرکت بازرگانی جام جم بازرگان که عمده فعالیت‌های آن شامل واردات کاغذ روزنامه، شرکت در مناقصات مربوط به صادرات سنگ‌آهن، عقد تفاهم‌نامه با وزارت بازرگانی بعنوان مباشر، واردات کلینکر سیمان، عقد قرارداد جهت واردات محصولات مورد نیاز شرکت، کیمیا تصویر(مواد شیمیایی)، بررسی معاملات بازار سوآپ محصولات نفتی، واردات شرکت آریا پلاستیک (مواد ضد حریق)، مذاکره برای واردات شمش فولاد و میلگرد و مذاکره برای واردات روغن خوراکی و علوفه دامی است. شرکت عمران پارس جام جم نیز از دیگر شرکت‌های زیر مجموعه صندوق بازنشستگی سازمان صدا وسیما است.
کنسرسیوم عمران‌تل از دیگر مدعیان اپراتور سوم است که متشکل از شرکت مبین ایران و شرکت عمان‌تل است، اما متاسفانه به جز اطلاعات مربوط به طرف خارجی، اطلاعاتی از طرف ایرانی؛ یعنی شرکت مبین ایران در دنیای وب وجود ندارد.
کنسرسیوم تامین‌اتصالات متشکل از شرکت تامین تله‌کام و شرکت اتصالات امارات هم از مدعیان تصاحب اپراتور سوم ایران است.
از شرکت تامین تله کام تنها اطلاعاتی که در اختیار است به وابستگی این شرکت به سازمان تامین اجتماعی باز می‌گردد، اما باز هم با جستجوی نام این شرکت که مدعی برنده شدن اپراتور سوم ایران است در گوگل به اطلاعات درخور توجهی دست نمی‌یابیم.
از دیگر طرف‌های حاضر در این مزایده می‌توان به کنسرسیوم فناوری ‌موج شامل شرکت فناوری موج، سرمایه‌گذاری صبا و شرکت ایندوسل اندونزی اشاره کرد. در مورد طرف خارجی این کنسرسیوم یعنی اپراتور ایندوسل باید به این نکته اشاره کرد که نه تنها این شرکت از یک سایت اطلاع‌رسانی استاندارد برخوردار نبود؛ بلکه متاسفانه در سایت این شرکت حتی به زبان انگلیسی نیز اطلاعاتی یافت نمی‌شد.
کنسرسیوم آبی ایراتل نیز از دیگر مدعیان اپراتور سوم تلفن همراه ایران است. جدا از تعداد کاربران اپراتور بهاراتیا هند نام ایراتل به عنوان یکی از قدیمی‌ترین نام‌های حاضر در عرصه مخابرات و ارتباطات کشور مطرح است.
ایراتل شاید نزدیک به 50درصد شبکه تلفن همراه ایران را راه‌اندازی کرده و از گذشته تاکنون نیز در بخش مخابراتی کشور فعال بوده است. طرف دیگر این کنسرسیوم شرکت سرمایه گذاری ایران است که متاسفانه تاکنون از این شرکت در اطلاعیه‌های منتشر شده از سوی نهادهای درگیر برگزاری مزایده اپراتور سوم عنوان شرکت سرمایه‌گذاری ایرانیان نام برده شده است.
این شرکت نیز یکی از فعال ترین شرکت‌های بازرگانی و تجاری در کشور است که تا به حال در تمام زمینه‌های بازرگانی و تجاری فعالیت داشته است. البته ذکر این نکته نیز خالی از لطف نیست که شرکت‌های حاضر در این کنسرسیوم نیز فاقد سایت اطلاع‌رسانی بوده‌اند.

معرفی شركت‌های خارجی در مزایده اپراتور سوم
اتصالات
شركت اتصالات در واقع یك اپراتور مخابراتی دولت امارات متحده عربی است كه در حال حاضر در 17 كشور دنیا در آسیا، آفریقا و خاورمیانه فعالیت می‌كند. این شركت بزرگ‌ترین حجم‌ ترافیك ارتباطات مخابراتی دنیا در خاورمیانه و آفریقا را داشته و دوازدهمین اپراتور مخابراتی بزرگ دنیا به حساب می‌آید.
اتصالات تا ماه اكتبر سال 2008 تا 510 توافقنامه خدمات رومینگ در 186 كشور دنیا را امضا كرده است. این شركت در روز هجدهم ماه اكتبر گذشته اعلام كرد كه درآمد خالص آن برابر 204/5 میلیارد دلار بوده و سود خالص آن هم به 989/1 دلار می‌رسد.این اپراتور كه در حال حاضر توسط «محمدحسن عمران» مدیریت می‌شود، نزدیك به 6/1میلیون كاربر در سرتاسر دنیا دارد.اتصالات اینترنشنال در حقیقت بخش تجاری و بین‌المللی این اپراتور است كه در واقع مدیریت امور خارج از كشور امارات را به عهده داشته و در كشورهایی مانند: هندوستان، افغانستان، بوركینافاسو، مصر، جمهوری آفریقای مركزی، نیجر، نیجریه، عربستان سعودی، سودان، تانزانیا، توگو، پاكستان و اندونزی فعالیت می‌كند.
این اپراتور اولین سرمایه‌گذاری بین‌المللی خود را به عنوان دومین اپراتور مخابراتی عربستان سعودی در این كشور انجام داد. به این ترتیب «اتحاد اتصالات» با سرمایه‌گذاری 25/3میلیارد دلاری شروع به كار كرد و این روزها با نام «Mobily» به فعالیت خود ادامه می‌دهد.
اتصالات همچنین در سال 2005 مدیریت 26 درصد از شركت مخابرات پاكستان (PCTL) را با سرمایه‌ای برابر 56/2میلیارد دلار به عهده گرفت.این شركت از طرفی با در اختیار داشتن 40درصد از بازار مخابراتی كشور نیجریه، در حال حاضر پنجمین اپراتور مخابراتی این كشور است.اتصالات تا پایان ماه جولای سال 2007 هم 17درصد از سهام شركت مخابراتی تانزانیا به نام «زانزیبار» را خریداری كرد.در آفریقا هم این شركت بیش از 50درصد از سهام مخابرات آتلانتیك را در اختیار گرفته است. در افغانستان هم اتصالات توانست بعد از پیروزی در مزایده اپراتور مخابراتی چهارم این كشور، شركت «اتصالات افغانستان» را در ماه مه سال 2006 تاسیس كند.اتصالات افغانستان این مزایده را با سرمایه 1/40میلیون دلاری برنده شد.

بهارتی ایرتل
بهارتی‌ایرتل كه در گذشته با نام «بهارتی تله ونچر لیمیتد» شناخته می‌شد، بزرگ‌ترین اپراتور موبایل كشور هندوستان است كه تعداد كاربران آن تا پایان ماه آگوست سال 2008 به بیش از 75میلیون كاربر رسیده است.
این شركت كه در گروه بهارتی با مدیریت «ساینل میتال» فعالیت می‌كند، خدمات مختلفی در زمینه‌های تلفن ثابت، موبایل و اینترنت پرسرعت هم ارائه می‌دهد.
این شركت اما خدمات مخابراتی خود را با برند «ایرتل» عرضه می‌كند.بهارتی ایرتل كه در سال 1985 تاسیس شده است، به صورت بین‌المللی هم فعالیت می‌كند و در‌حال‌حاضر در 23 كشور دنیا فعالیت دارد. بعضی كمپانی‌های بین‌المللی برتر در زمینه مخابرات مانند Singtel(متعلق به كشور سنگاپور) و Vodafon، بخشی از سهام ایرتل را در اختیار دارند. بهارتی‌ایرتل در سال 2005 به عنوان بهترین اپراتور عرضه‌كننده خدمات بی‌سیم و بهترین اپراتور مخابراتی سال در منطقه آسیایی پاسیفیك انتخاب شده است.این شركت در ماه مارس سال 2008 با همكاری شركت Singtel خدمات نسل سوم تلفن همراه را در كشور سریلانكا ارائه كرد. بهارتی ایرتل همچنین با همكاری شركت Vodafon در روز 22 ماه آگوست گذشته iphone 3G شركت apple را در هند عرضه كرد. درآمد این شركت در سال مالی 2008-2007 به حدود 6میلیارد دلار رسیده است.

عمان تل
عمان‌تل در واقع اولین و بزرگ‌ترین شركت مخابراتی كشور عمان است. این شركت در حقیقت یك اپراتور دولتی به حساب می‌آید، چون 70درصد آن به دولت عمان تعلق دارد. عمان‌تل كه در سال 1987 تاسیس شده است، توسط «سلطان‌ابن همدون ال‌هارتی» مدیریت می‌شود. درآمد این شركت در سال مالی 2008-2007 برابر 600میلیون دلار بوده و درآمد خالص آن در این سال به 100میلیون دلار رسیده است. این شركت دارای 2200كارمند بوده و دو زیرمجموعه به نام‌های «پاورنت» و «عمان موبایل» دارد. «پاورنت» در واقع تنها ارائه‌دهنده خدمات اینترنت در كشور عمان است. «عمان موبایل» اما بزرگ‌ترین اپراتور مخابراتی این كشور است كه 80درصد كاربران موبایل عمان را در اختیار دارد. تعداد كاربران عمان موبایل در حال حاضر برابر یك‌میلیون نفر است كه این تعداد برابر نیمی از جمعیت كل كشور عمان را تشكیل می‌دهند.

زین
این شركت كه در گذشته با نام MTC فعالیت می‌كرده، در سال 1983 در كشور كویت تاسیس شده است.
زین درحال حاضر در 22 كشور در قاره آفریقا و خاورمیانه با بیش از 16000 كارمند فعالیت می‌كند. تعداد كل كاربران «زین» تا روز سی‌ام ماه سپتامبر سال 2008 به بیش از 3/56میلیون نفر رسیده است.این اپراتور در منطقه خاورمیانه در كشورهایی مانند، بحرین، لبنان، كویت، عراق، عربستان سعودی و سودان فعالیت می‌كند. در قاره آفریقا این اپراتور تا پایان ماه سپتامبر سال 2008 بیش از 9/36میلیون كاربر را به خودش اختصاص داده است.زین در‌حال‌حاضر در این قاره در كشورهایی از قبیل بوركینا فاسو، چاد، جمهوری كنگو، گابون، كنیا، ماداگاسكار، نیجر، نیجریه، تانزانیا، اوگاندا و زامبیا فعالیت می‌كند.
این شركت تا پایان ماه سپتامبر سال 2008 به سرمایه‌ای برابر 4/23میلیارد دلار دست پیدا كرده است.

منبع: روزنامه دنیای‌اقتصاد شنبه 1 دی‌ماه 1387